Kapalı Maraş Gezisi: Doğru Bilinen Yanlışlar ve Gerçekler
Kapalı Maraş, 1974’ten beri Gazimağusa’nın güney ucunda boş duran eski tatil semtidir; Ekim 2020’den beri yalnızca bir bölümü ziyarete açıktır. Giriş ücretsizdir, gezi işaretli güzergâhlarda yürüyerek ya da kiralık bisiklet ve scooter ile yapılır. Binalara girilmez, bir şey alınmaz, drone uçurulmaz; saatler mevsime göre değiştiği için kapıdaki tabelaya bakın.
Gazimağusa’da bir kebap evi olarak misafirlerimizin bize sık sorduğu yerlerden biri Kapalı Maraş. Konuşma da çoğu zaman “Duydum ki…” diye başlıyor. Kimi duyduğu yüzünden hiç gitmiyor, kimi yanlış bir bilgiyle gidip kapıdan geri dönüyor. Bu sayfada misafirlerimizden, öğrencilerden ve ailelerden sık duyduğumuz sözleri tek tek aldık; her birinin altına bildiğimiz kadarıyla doğrusunu yazdık. Siyasi bir tartışmaya girmiyoruz, yalnızca gidecek birinin işine yarayacak olanı anlatıyoruz.
“Kapalı Maraş artık tamamen açıldı”
Tamamen değil. Maraş, İngilizcede Varosha ya da “ghost town” diye anılan, 1974 öncesinde Gazimağusa’nın denize bakan tatil semtiydi: kumsal boyunca oteller, apartmanlar, dükkânlar ve evler. 1974’ten sonra Türk ordusu çevresini tel örgüyle kapattı ve o günden beri içeride kimse yaşamadı. Ekim 2020’de semtin yalnızca bir bölümü ziyaretçilere açıldı. Gezdiğiniz yer, eski semtin tamamı değil, açılmış kısmıdır; geri kalanı hâlâ kapalıdır.
“İçeri girmek için bilet almak gerekiyor”
Giriş ücretsizdir. Para ödeyeceğiniz tek şey, isterseniz, girişte kiralanan bisiklet ya da elektrikli scooter olur. Kira ücreti değiştiği için burada rakam vermiyoruz; fiyatı orada sorun ve yanınızda biraz nakit bulunsun. Kuzey Kıbrıs’ın her yerinde olduğu gibi kimliğinizi ya da pasaportunuzu da yanınıza alın.
“Her gün aynı saatte açılıp kapanıyor”
Saatler mevsime göre değişir: kışın akşamüstü erken, yazın daha geç kapanır. Bir yıl önce gittiğiniz saat bugün geçerli olmayabilir. Öğleden sonra geç saatte gitmeyi düşünüyorsanız kapıdaki tabelaya mutlaka bakın; bisikleti teslim etmek ve çıkışa yürümek de zaman alır.
“İçeride canınız hangi sokağı isterse oraya sapabilirsiniz”
Sapamazsınız. Ziyaretçiler yalnızca işaretli güzergâhlarda dolaşır; bariyerin ya da tel örgünün öbür yanı yasak bölgedir. Haritada gördüğünüz her sokak açık değildir. Görevliler uyardığında hemen geri dönün; kurallar sıkı uygulanır.
“Bir binaya kısa bir göz atmanın zararı olmaz”
Olur. Binalara girmek yasaktır; yıllardır boş duran yapılar hem tehlikelidir hem de birilerinin evi, dükkânıydı. İçeriden hiçbir şey alınmaz: bir kiremit, bir tabela parçası, bir taş bile. Getirdiğiniz her şeyi, çöpünüz dahil, geri götürün.
“Orada fotoğraf çekmek yasak”
Yasak değil. Güzergâhtan dilediğiniz kadar fotoğraf çekebilirsiniz; Kapalı Maraş’ın en çok paylaşılan kareleri zaten yoldan çekilenlerdir. Yasak olan iki şey var:
- Askerlerin, askeri noktaların ve BM noktalarının fotoğrafı. Kadrajda ne olduğundan emin değilseniz çekmeyin.
- Drone. Havadan görüntü almak serbest değildir; drone’u evde ya da otelde bırakın.
“Yürüyerek bir saatte gezilip biter”
Açık alan, tel örgünün dışından göründüğünden geniştir. Yürümek mümkün, ama girişte kiralanan bir bisiklet ya da elektrikli scooter çok daha fazla yer gösterir. Ana caddede eski vitrinleri ve okunabilen tabelaları gezin, sonra kıyıya, otellerin sıralandığı kumsala inin. Acele etmeden gezmek için yarım gün ayırın.
“Kumsalına inilmez, denize girmek yasak”
Eski otellerin önündeki kumsal kullanılabilir. Bir yanda boş oteller, bir yanda Akdeniz varken yüzmek tuhaf ama unutulmaz bir deneyim. Cankurtaran olup olmadığını o gün kontrol edin, yoksa kıyıdan fazla açılmayın. Tel örgünün hemen dışında Palm Beach de var; diğer kumsallar için plaj rehberimize bakın.
“Orası sadece fotoğraf çekilecek bir manzara”
Kapalı Maraş, Kıbrıs meselesinin en hassas konularından biridir. Birleşmiş Milletler bölgenin iadesi çağrısında bulunmaktadır; buraya dair her söz birileri için ağır anlam taşır. Burada insanların evleri, işleri ve anıları vardı. Gürültü yapmadan, acele etmeden, bir eğlence parkına değil saygı gerektiren bir yere gider gibi gezin. Bu sayfa taraf tutmaz.
“Çocuklarla gidilecek bir yer değil”
Doğru zamanda gidilirse gayet gidilir. Bisiklet çocukların ilgisini canlı tutar ve yürüyüşü kısaltır. Yazın öğle sıcağından kaçının, açık alanda yürümek küçükleri çabuk yorar; bahar ve sonbahar en rahat aylardır, ayrıntılar hava durumu rehberimizde. Yarım günün kalanını da doldurmak kolay: sabah Salamis antik kenti, öğleden sonra Kapalı Maraş, ya da Maraş’tan sonra Kaleiçi’nde bir yürüyüş. Güneyden günübirlik geliyorsanız önce sınır geçişi rehberimizi okuyun. Dönüşte acıkırsanız BOL KEPÇE Gazimağusa’da bir kebap ve döner evi; menümüz burada.
Sık sorulan sorular
Kapalı Maraş’a giriş ücretli mi?
Hayır, giriş ücretsizdir. Girişte bisiklet ve elektrikli scooter kiralamak ücretlidir; fiyatı orada sorun.
Kapalı Maraş kaçta kapanıyor?
Saatler mevsime göre değişir: kışın erken, yazın daha geç kapanır. Kesin saati kapıdaki tabeladan öğrenin.
Kapalı Maraş’ta drone uçurulur mu?
Hayır, drone yasaktır. Fotoğrafı yalnızca işaretli güzergâhlardan çekin; askerleri, askeri ve BM noktalarını çekmeyin.
Kapalı Maraş’ı gezmek ne kadar sürer?
Acele etmeden gezmek ve kumsala inmek için yarım gün yeterlidir. Bisiklet ya da scooter kiralarsanız daha çok yer görürsünüz.
Kapalı Maraş neden 1974’ten beri boş?
1974’ten sonra Türk ordusu semtin çevresini tel örgüyle kapattı ve içeride kimse yaşamadı. Bir bölümü Ekim 2020’de ziyarete açıldı; geleceği Kıbrıs meselesinin parçasıdır.